Faahfaahinta Warka
Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh Maxamuud, ayaa maanta xarigga ka jaray dhisme cusub oo heer sare ah oo loogu talagalay xarunta dhexe ee Wasaaradda Dekadaha iyo Gaadiidka Badda, kaas oo ku yaalla magaalada Muqdisho, waxaana ujeeddadu tahay in lagu xoojiyo awoodda wasaaradda si ay u fuliso howlaheeda kala duwan, oo ay ka mid yihiin maareynta dekedaha dalka, horumarinta gaadiidka badda, iyo ilaalinta kheyraadka badda Soomaaliyeed. Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa ku tilmaamay dhismahan mid laf-dhabar u ah koboca dhaqaalaha dalka, isagoo sheegay in Dowladda Federaalka ay si gaar ah mudnaan u siinayso casriyeynta dekadaha dalka, horumarinta iyo ilaalinta arrimaha badda. Wuxuu intaas ku daray in mudnaan la siinayo sugidda amniga badda, dhowrista kheyraadka dabiiciga ah, iyo ilaalinta bay’adda badda, si jiilasha mustaqbalka loogu ilaaliyo kheyraadka ceegaaga badda Soomaaliyeed. Waxa uu yiri: "Dowladda Federaalka Soomaaliya waxaa ka go'an in badda Soomaaliyeed laga dhigo laf-dhabarta koboca dhaqaalaha dalka, iyada oo xoogga la saarayo sugidda amniga badda Soomaaliyeed, ilaalinta iyo maareynta kheyraadka badda, dhowrista bay'adda badda iyo ka hortagga xaalufinta." Natiijo ahaan, dhismahan cusub ayaa la filayaa in uu si weyn uga caawiyo wasaaradda in ay si hufan u maareyso dekedaha dalka, sida dekedda Muqdisho, Kismaayo, iyo Berbera, taasoo kordhinaysa dakhliga dalka iyo fududeyneysa ganacsiga caalamiga ah. Sidoo kale, waxay xoojinaysaa awoodda Soomaaliya ee ay ula dagaallanto tahriibka, burcad-badeednimada, iyo xaalufinta kheyraadka badda. Waxay sidoo kale u diri kartaa farriin cad oo ah in dowladda federaalku ay ka go'an tahay horumarinta kaabayaasha dhaqaalaha, inkasta oo ay jiraan khilaaf siyaasadeed oo ku aaddan muddo kordhinta. Waxaa intaas dheer, warar cusub oo soo baxay bisha Abriil sanadka 2026 ayaa sheegaya in shirkadda DP World oo Imaaraadka Carabta ay ku dhawaaqday in ay maalgashaneyso laba milyan oo doollar si ay u ballaariso dekedda Berbera, taasoo ka mid ah qorshaha ay dowladda federaalku u aragto in ay noqoto mid ka faa'iideysan kara dakhliga dekedaha. Sidoo kale, Midowga Yurub ayaa ku baaqay in la sii wado taageerada amniga badda Soomaaliyeed, iyagoo sheegay in ay diyaar u yihiin in ay tababaraan ciidamada badda Soomaaliyeed si ay uga hortagaan burcad-badeednimada. Dhanka kale, hay'adaha deegaanka sida Puntland ayaa sheegtay in ay ka qayb qaadan doonaan dadaallada lagu ilaalinayo kheyraadka badda, iyagoo ku baaqay in dakhliga laga helo dekedaha loo qaybiyo si cadaalad ah. Guud ahaan, furitaanka dhismahan ayaa ah horumar weyn oo lagu xoojinayo kaabayaasha dhaqaalaha Soomaaliya, waxaana laga yaabaa in uu soo jiito maalgashadayaal shisheeye oo doonaya in ay ka faa'iidaystaan fursadaha ganacsiga badda. Sidoo kale, waxay muujinaysaa in dowladda federaalku ay diyaar u tahay in ay sii waddo horumarinta, inkasta oo ay jiraan caqabado siyaasadeed oo ay weheliso mucaaradka. Waxaana la filayaa in maalmaha soo socoda la arkay qorshayaal dheeri ah oo lagu xoojinayo dekedaha kale, sida dekedda Kismaayo iyo dekedda Bossaso, si looga dhigo Soomaaliya xarun muhiim u ah ganacsiga badda ee Geeska Afrika. DALNEWS